Jeszcze na początku XIX wieku w Odessie pracowało mnóstwo cyrkowych bud. Z pierwszych lot podstawy miasta na placach i targach występowali skomorochy, iluzjoniści, przewodnicy niedźwiedzi. Pod nowy rok i na Rożdiestwienski święta urządzały się ludowe spacery. Na placu teatralnym przy Miejskim teatrze ustalał się «rozrywkowe miasteczko» z handlowymi namiotami i piwnymi namiotami, katalnymi górkami i karuzelami, amfiteatrami i budami. W amfiteatrach przechodzili ukochane w narodzie walka i kułacznyje walki, a w budach — teatralne i cyrkowe przedstawienia.
Budy — to lekkie czasowe urządzenia. Powstawali zazwyczaj z desek, przed sceną wyważał się kumaczowyj kurtyna. Widownia dzieliła się na pierwsze miejsca z ławkami i drugie, tak nazywany «zapędzanie», gdzie publiczność stała. Przed budami ustawiał się specjalny balkon — raus, gdzie do podstawy przedstawienia obszedł cały zespół i pokazywała dla przyciągania widzów lepsze fragmenty swoich numerów.
Historia cyrkowych urządzeń w Odessie zaczyna się w 1857 roku, kiedy przedsiębiorca teatralny D. Godfrua wzniósł pierwszy, prymitywny po swojej instalacji cyrk. Wkrótce pojawił się drewniany cyrk pod brezentowym pokryciem, noszący dźwięczną nazwę «Gippodrom». W sześćdziesiąte lata przedostatniego stulecia dla występów gościnnych cyrkowego zespołu Giutiemana z Francji w Teatralnej uliczce było zbudowanym dużym kamiennym budynkiem. Po zakończeniu występów gościnnych go przebudowali w Teatr Maryjski, w którym stawiały się operowe i dramatyczne spektakle a także przechodzili cyrkowe przedstawienia. A w letnim ogrodowi «Ermitaż», co przez Stroganowskij most, było wybudowanym ogromnym okrągłym drewnianym budynkiem dla występów gościnnych cyrkowych zespołów.
W czas występów gościnnych w Odessie ze swoim zespołem, wspominającemu się już w związku z Moskiewskim cyrkiem na Kolorowej alei, Albertowi Sałamonskomu spodobało się miasto przy Morzu Czarnym, i on postanawia ustawić w Odessie stacjonarny cyrk. W 1879 roku na dworze Koblewskoj, 37 otwiera się pierwszy w Odessie cyrk w kamiennym budynku na 4 tysiące widzów, z centralnym ogrzewaniem, doskonale wyposażany — po wszystkich zasadom architektonicznej sztuki. Od tego przetrwać dziesięć lat budynku zaczyna się sto dwudziestu pięcioletnia historia Państwowego odeskiego cyrku.
Po tego как w 1889 roku budynek został rozebrany, wybitny odeski przedsiębiorca, gospodarz browaru («piwiarni król») Wilhelm Iwanowicz Sancenbachier, postanowił zbudować nowy cyrkowy budynek. W 1894 roku był otwarty cyrk W. I. Sancenbachiera na dworze Koblewskoj, 25, zbudowany w ciągu pięciu lat. Po projekcie inżyniera A. D. Gieldfanda wzniesiony dwunastowęglowy dwudziestometrowy budynek, uwieńczony przez kopułę z podwójnym żelaznym obszyciem dla lepszej izolacji na przypadek smażeniem albo zimna. Go nazywali „żelazny cyrk Sancenbachiera” zza licznych metalowych konstrukcji.
A wewnątrz, gdzie rozmieszczali się 2300 widzów, — «pluszowy raj … marmuru, stopni, złota, matowych lamp, łuków, koridorczikow, echa, śmiechu, błyszczących oczu, zapachu duchów, stukania obcasów, mało czy czego» как z zachwytem opisał go Jurij Olesza w książce «Ani dnia bez linijki».
Po śmierci W. I. Sancenbachiera, w 1894 roku — na rok odkrycia cyrku — właścicielami została rodzina Sancenbachierowa, jego bracia, którzy mało poświęcali uwagi cyrkowi z powodu swojego nawału pracy. Cyrk gasnął. Stanęli zamieniać się właściciele. I wtedy cyrkowy administrator Moric postanowił wziąć na siebie kierowanie cyrkiem. Od 1908 roku na czele Odeskiego cyrku stał żandarmskij pułkownik S. A. Malewicz, który sam trzymał salę widowiskową i zapraszał na występy gościnne lepsze cyrkowe zespoły.
Latem budynek cyrku był wykorzystywany pod kino «wykładzina-teatr». W cyrku przeprowadzały się mistrzostwa w walce z udziałem lepszych od bojowników Rosji i zagranicznych krajów. W 1912 roku odbywały się mistrzostwa Odessy w walce z udziałem najsilniejszych bojowników całego świata. W cyrku z powodzeniem występowali i zwyciężali słynni bojownicy Iwan Poddubny i Iwan Zaikin, którym był także i pierwszym wozduchopławatielem w imperium Rosjiskim. Przeprowadzali się pierwsze loty na samolotach na hipodromie, tam zaś demonstrowały się wystąpienia, w których brał udział Iwan Zaikin. Po wydarzeniach 1917 roku budynek Odeskiego cyrku przeszedł w własność rady miejskiej. W 1925 roku Odeski cyrk dostał statusu państwowego.
O odeskim cyrku wspominał Walentiny Katajew w książce «Rozbite życie albo Czarowny róg Oberonu», o nim pisał Lew Sławin w opowieści «Zapowiedź prawdy», Jurij Smolicz w powieści «Świt nad morzem» … Tematami cyrkowego życia wypełniła się twórczość A. I. Kuprina — także po jego znajomości z życiem odeskiego cyrku (opowiadanie «W cyrku») …
W Odessie, która do tego czasu zdobyła sławę dużego centrum handlowego na Morzu Czarnym, z całego światła stali regularnie przyjeżdżać na występy gościnne rozsławione zespoły i wystający artyści tego czasu. Wśród nich — bracia Ferroani, D. Babuszkin, Burkati, Benedetto, treser koni W. Truccy, wystający bojownicy I. Poddubny, I. Zaikin, klaun Żakomino … Na długości całego okresu istnienia cyrku w nim niejeden raz występowali słynni mistrzowie ujeżdżalni.
… stary odeski cyrk. Go kochają artyści. Tu specjalna nieopisana aura, w odróżnieniu od ogromnych współczesnych cyrkowych budynków, pierwsze rządy zbliżone do ujeżdżalni, bezpośredni kontakt z widzem.
